Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi

Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

Uzmanlık Tezi Özeti

Türk Tıp Dergilerinin ve Bu Dergilerde Yer Alan Araştırmaların Özellikleri, Araştırma Özetlerinin Sunum Niteliği: Türk Tıp Dergilerinin 1996 Yılında Yayınlanan Son Sayılarından Bir Kesit

Asuman Filiz Güzelant

Danışman: Ali Osman Karababa

Türk tıp dergilerinin ve yayınladıkları özgün araştırmaların sunum özelliklerini tanımlamak, dergilerde yer alan araştırma özetlerinin araştırma hakkında bilgi verme niteliğini saptamak ve niteliği etkileyen etmenleri tartışmak. Ekim 1996-Mart 1998 arasında tamamlanan bu kesitsel tanımlayıcı araştırmada Türk tıp dergilerinin 1996 yılında yayınlanan son sayılarından 121 dergiye erişilmiştir. 108 dergide yer alan 1491 bilimsel yazı incelenerek 831 özgün araştırmanın tümü araştırmacı tarafından geliştirilen bir veri toplama formu ile yine araştırmacının kendisi tarafından değerlendirilmiştir. Dergi ve araştırmaların tanımlayıcı özellikleri ve araştırma özetlerinin bileşenleri irdelenmiş, araştırmalar epidemiyolojik tiplerine göre sınıflandırılmıştır. Araştırma özetlerinin niteliği geliştirilen bir bileşik indeks yolu ile puanlanarak alt sınıflar arasında karşılaştırılmalar yapılmıştır. Araştırma verileri SPSS for Windows. 6.0. veri tabanında işlenmiş, çözümlemede Microsta (1984), Epistat 3.23, NCSS v.4.21, Epi-Info 6 paket istatistik programları da kullanılmıştır. İstatistik yorumda anlamlılık sınırı p<0.05 kabul edilmiştir. 108 derginin % 33.3’ü uzmanlık dernekleri, % 32.4’ü uzmanlık eğitimi veren hastaneler tarafından yayınlanmaktadır. Dergilerin içinde yer aldıkları dizin hakkında bilgi verme oranları düşüktür (% 29.0). Dergilerin % 11.1’i danışma kurulu üyelerinin uzmanlık alanını sunmakta, % 3.7’sinde yapılandırılmış özet kullanılmaktadır. Araştırmaların % 76.5’i klinik, % 11.7’si toplum tabanlı çalışmalar, % 6.9’u laboratuvar, % 4.9’u hayvan deneyleridir. % 54.5’i kesitsel, % 41.6’sı prospektif, % 3.6’sı retrospektiftir. Araştırmaların % 4.5’inde anahtar kelime, % 67.0’sinde yazışma adresi yoktur. Araştırma kurgusunun tanımlanması yapılandırılmış özetlerde daha yüksek düzeydedir (X2=18.30, p=0.0001 SD:2). Uzmanlık dergilerinde özetlerin yapılandırılma oranı % 10.1 olup genel tıp dergilerine göre daha (% 4.6) daha yüksektir (X2=8.05, p=0.0005 Yates Düzeltmeli). Tüm dergilerin özet nitelik puan ortalaması 61.59±15.54 (min: 6.25-maks: 100.0) (% 95 GA: 60.53-62.65)dir. Özet nitelik puanı yapılandırılmış özetlerde yapılandırılma-mışlardan (t=15.21, p=0.000, farkın % 95 GA: 17.99-23.39), İngilizce yazılan araştırmalarda Türkçe yazılanlardan (t=2.50, p= 0.013, farkın % 95 GA: (-7,8)-(-0,9)), Uzmanlık dalı dergilerinde genel tıp dergilerinden (t=5.21 p=0.000, farkın GA:7.5-1.24) daha yüksektir. Vakıf-derneklerin çıkardığı gruplara göre daha yüksektir. Tıp araştırmalarının özetleri araştırmaları eksiksiz yansıtmaktan uzaktır. Özet sunum biçiminde, özetin içeriğinde ciddi sorunlar vardır. Tüm mezuniyet öncesi ve sonrası eğitim programlarında biyoistatistik ve epidemiyoloji eğitimi araştırmacılar için vazgeçilmez ve acil bir koşuldur. Türk tıp dergilerinin editörleri uluslar arası standartlarını belirlemeli, Türk tıp terimlerinin kullanılmasını benimsemelidirler. Dergi danışma kurullarında epidemiyoloji ve biyoistatistik alanlarında uzmanlaşmış bir üye yer almalıdır. Yapılandırılmış özet kullanımı özetlerin araştırma hakkında bilgi verme niteliğini artırmaktadır. Yapılandırılmış özet kullanımı ile yeni gelişmekte olan ulusal dizinlerde de bilgi erişim kolaylaşacak ve Türk tıp yazınının kullanımı artacaktır. 

Araştırma, özet, abstrakt, rapor, nitelik, Türk Tıp Dergisi, sunum, standart, epidemiyoloji, metodoloji, yapılandırılmış özet. 

Quality of research reports, quality of abstracts, structured abstracts, journals, Turkish, reporting standards, epidemiology, methodology, reporting quality.

 

Son güncelleme:

[Ana sayfa] [Duyurular] [Seminer] [Kitap tanıtımı] [Kadro] [Tarihçe] [Tezler] [Mezuniyet öncesi] [Mezuniyet sonrası] [Laboratuvar] [İnternet bağlantıları]

Sayfayla ilgili öneri/ eleştirileriniz için: durusoyr@med.ege.edu.tr